Maria Cecylia Czartoryska
imię zakonne Maria Ksawera od Jezusa
(29 listopada 1833 Pietniczany, Podole – 9 maja 1928 Kraków)
księżna, karmelitanka
rodzina
córka Henryka Cypriana Grocholskiego herbu Syrokomla (1802 – 1866 XII 9) i Franciszki Ksawery Brzozowskiej (1807–1872)
Maria z Grocholskich ks. Witoldowa Czartoryska (1833-1928)
rodzeństwo: Stanisław Wincenty Grocholski, Tadeusz Przemysław Grocholski, Helena Henryka Grocholska
mąż Witold Czartoryski (1824–1865)
biogram
Kształciła się w pensjonatach zakonnych we Lwowie i Turynie, gdy została wdową wstąpiła do zakonu karmelitanek bosych w Poznaniu. Po wydaleniu z klasztoru poznańskiego tych zakonnic, które nie urodziły się w Prusach, przeniosła się do klasztoru w Krakowie, gdzie złożyła śluby zakonne. Została wybrana trzecią klawarią, czyli radną zakonu, później została drugą klawarią, a następnie pierwszą i ten urząd sprawowała aż do śmierci. Pełniła także funkcję przeoryszy krakowskiego konwentu.
Przyczyniła się do fundacji klasztoru i kościoła Karmelitanek Bosych przy ulicy Łobzowskiej 40, zakupem domu i częściowymi kosztami obciążyli się jej bracia, a drugą połowę należności pokryła ona sama ze swojego posagu. Wspierała akcje pomocy organizowane na rzecz misji prowadzonych na Madagaskarze przez błogosławionego Jana Beyzyma.
Zmarła w opinii świętości, pochowana na Cmentarzu Rakowickim.
Chętnie powtarzała:
Trzeba się uśmiechać, by wywołać uśmiech Boży.
wybrane prace:
1911 – pamiętnik Największe Miłosierdzie Boże! Reforma Czerny … wydany w 2001 roku
kalendarium
1851 X 30 – w Paryżu poślubiła księcia Witolda Czartoryskiego
1865 XI 14 – zmarł jej mąż książę Witold Czartoryski
1873 XII 3 – rozmawiała z przełożoną Marią Wężykową o wstąpieniu do klasztoru Karmelitanek na Wesołej w Krakowie
1873 XII 26 – przekroczyła bramę klauzury w Poznaniu
1874 III 19 – dokonały się jej obłóczyny, kazanie wygłosił ksiądz Jan Koźmian
1874 IX 4 – po kontroli klasztoru przez policję odczytano dekret wydalenia z Niemiec tych zakonnic, które nie urodziły się w Prusach
1874 XI 10 – w towarzystwie 10 zakonnic i rodzonych braci wyruszyła do Krakowa
1875 IV 5 – otrzymała obywatelstwo austriackie
1875 IV 14 – złożyła profesję
1898 X – 1901 - po raz pierwszy przeorysza
1903–1905 – został wybudowany kościół z klasztorem Karmelitanek Bosych przy ulicy Łobzowskiej 40, według projektu T. Stryjeńskiego i F. Mączyńskiego
1904 XI – 1907 - ponownie przeorysza
źródła:
Czesław Gil OCD: Księżna w trepkach, Matka Maria Ksawera Czartoryska, karmelitanka bosa, 1833–1928. Wydawnictwo Karmelitów Bosych, 2000
Jerzy Sewer h. Dunin-Borkowski: Genealogie żyjących utytułowanych Rodów Polskich, T. XIII, Lwów 1895