Kazimierz Stanisław Czachowski

Dionizy, K. Czach, Adam Korabski, Ludowiec

(28 listopada 1890 Łyszkowice koło Łowicza – 17 sierpnia 1948 Kraków)

krytyk literacki i historyk literatury 

rodzina

z rodziny inteligenckiej

syn Leonarda i Heleny z Rutkowskich (1870-1933) 

Portret Kazimierza Czachowskiego, Stanisław Ignacy Witkiewicz 2 VIII 1935

w 1918 roku poślubił Irenę Paszkowską, nauczycielkę

miał syna i córkę

biogram

           Uczył się w gimnazjach w Warszawie, Lwowie i Vevey w Szwajcarii, następnie studiował w szkole rolniczej w Taborze. Studia kontynuował na Kursach Przemysłowo-Rolniczych Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie. Po studiach prowadził między innymi własne gospodarstwo Sułkowo Polne pod Ciechanowem. W czasie I wojny światowej prowadził czytelnię w Miechowie i redagował tygodnik „Lud Miechowski”.

           Ogłaszał artykuły na tematy społeczne, polityczne i rolnicze w „Zarzewiu” i „Gazecie Rolniczej”. Współpracował stale między innymi z „Wiadomościami Literackimi”, „Gazetą Literacką”, „Czasem”, „Kurierem Literacko-Naukowym”, „Lwowskimi Wiadomościami Muzycznymi i Literackimi”, „Gazetą Polską”. Należał do PEN Clubu, był też członkiem zarządu ZZLP w Krakowie. W Krakowie mieszkał w domu przy ulicy Anczyca 11 na krakowskim Zwierzyńcu.

          Do okupacji przebywał w Krakowie, po wojnie wyjechał do Warszawy. Został dyrektorem Departamentu Literatury i Biura Współpracy Kulturalnej z Zagranicą w Ministerstwie Kultury i Sztuki.

          Znany był ze swojej benedyktyńskiej pracowitości, prowadził niemal pustelnicze życie, dom utrzymywał wyłącznie z pracy pisarskiej. Jego niecodzienną pasją było cytowanie źródeł, przywiązanie do przypisów i bibliografii stanowiło przedmiot wielu przyjacielskich żartów pod jego adresem. Szczególnie interesował się literaturą polskiego pozytywizmu i modernizmu, przygotował syntezę życia i twórczości Sienkiewicza, był autorem monografii wielu pisarzy polskich przełomu XIX i XX wieku.

           Został uhonorowany między innymi Złotym Wawrzynem Polskiej Akademii Literatury i odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi.

          Pochowany na Cmentarzu Salwatorskim (sektor SC13, rząd 1, nr grobu 18).

wybrane prace:

1928 – autor przekładu Portretu Doriana Gray'a O. Wilde'a

1929 - Jan Kasprowicz. Próba bibliografii

1930 - Literatura francuska w przekładach Boya Żeleńskiego

1931 - Henryk Sienkiewicz. Obraz twórczości antologia

1931 - Juliusz Kaden-Bandrowski

1931 - Współczesna powieść polska

1933 - Wacław Sieroszewski. Człowiek i patriota

1934–1936 - Obraz współczesnej literatury polskiej 1884-1933 3 tomy, największe osiągnięcie krytyki międzywojennej

1935 - Marja Rodziewiczówna na tle swoich powieści

1938 - Najnowsza polska twórczość literacka 1935-1937

1938 - Wacław Sieroszewski. Życie i twórczość

1939 - Adolf Dygasiński: w setną rocznicę urodzin

1947 - Pod piórem

1967 - Między romantyzmem a realizmem

kalendarium

1908–1912 – studiował w Akademii Rolniczej w Taborze (Czechy)

1910-1911 – publikował artykuły w „Zarzewiu”

1911–1912 – studiował na Kursach Przemysłowo-Rolniczych Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie

1912-1913 – odbył roczną praktykę w Dołach Włodawskich w Różance

1912-1914 – publikował w „Gazecie Rolniczej”

1916 – opublikował pierwsze szkice literackie w „Ziemi Kieleckiej”

1917 – redagował tygodnik „Lud Miechowski”

1918–1919 – pracował jako urzędnik w spółdzielni robotniczo–handlowej

1925 – zajął się krytyką literacką w prasie codziennej i literackiej

1929 – zamieszkał w Krakowie

1930 – członek polskiej sekcji Pen Clubu

1931 – autor hasła Literatura współczesna 1863-1930 do „Wielkiej ilustrowanej encyklopedii powszechnej”

1937 XI 4 – otrzymał Złoty Wawrzyn PAL

1938 XI 10 – odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi

1945 III 1 – XII 16 – dyrektor Departamentu Literatury i Biura Współpracy Kulturalnej z Zagranicą w Ministerstwie Kultury i Sztuki

1945 – członek korespondent Towarzystwa Naukowego Warszawskiego

1945 – przewodniczący Krakowskiego Oddziału Związku Zawodowego Literatów Polskich

1946–1947 – pełnił funkcję prezesa Zarządu Głównego Związku Zawodowego Literatów Polskich

źródła:

Biogramy uczonych polskich, Część I: Nauki społeczne, zeszyt 1: A-J, Wrocław 1983

Jerzy Kwiatkowski: Dwudziestolecie międzywojenne. Warszawa 2012, seria: Wielka Historia Literatury Polskiej

Grzegorz Gazda: Dwudziestolecie międzywojenne. Słownik literatury polskiej. Gdańsk 2008

Stanisław Łoza (red.), Czy wiesz kto to jest?, Warszawa 1938 

Słownik biograficzny historii Polski, Ossolineum, Wrocław 2005