Jan Ceypler
Cejpler, Caipler Johann
(? - 30 stycznia 1707 Kraków?)
złotnik, grawer i pisarz
rodzina
miał syna Józefa
ojciec chrzestny krakowskiego złotnika Szymona Czechowicza (1689-1775)
biogram
Wykonał grawerowne karty tytułowe do książki J. Liberiusa Gwiazda Morza Najświętszej Marii Panny i z herbem biskupa M. Oborskiego do własnego dzieła Życie św. Elegiusa. Niewiele wyrobów ze srebra autorstwa Ceyplera udało się jednoznacznie zidentyfikować, ponieważ artysta nie stosował znaków firmowych. Przypisuje mu się jednak między innymi okazałą monstrancję znajdującą się w kościele Mariackim w Krakowie. Do dzieł, których autorstwo nie budzi wątpliwości, należą srebrne „szaty” zdobiące obraz Matki Boskiej w krakowskim kościele Dominikanów oraz niewielka tabliczka z tabernakulum w kościele św. Anny. Najbardziej znaczącym dziełem Ceyplera pozostaje relikwiarz na czaszkę św. Jana Kantego z 1695 roku, znajdujący się w kościele św. Anny w Krakowie. Praca ta, opatrzona łacińską sygnaturą, została zaprojektowana przez nadwornego malarza króla Jana III, Jerzego Eleutera Szymonowicza-Siemiginowskiego (ok. 1660–1711), a wykonana przez Ceyplera przy współpracy jego ucznia, Jana Liszkowica. Uznawana jest za jedno z najwybitniejszych dzieł barokowego złotnictwa krakowskiego. Relikwiarz zdobi osiem scen z życia świętego, wykonanych w technice repusowania, oraz osiem rzeźbionych, alegorycznych figurek.
Do grona uczniów Ceyplera należeli między innymi Karol Kulicki (ur. 1694–1695), autor srebrnej dekoracji tabernakulum w kaplicy mansjonarskiej w katedrze w Sandomierzu, a także syn artysty – Józef Ceypler.
wybrane prace:
1670 – karta tytułowa do Gwiazdy morskiej J. Liberiusza (miedzioryt)
1684 – dwa wazony dla Teresy Kunegundy Sobieskiej (wraz z Karolem Kulickim)
1687 – karta z herbem biskupa M. Oborskiego w Żywocie św. Eligiusza (drzeworyt)
1688–1689 – złota monstrancja dla kościoła Mariackiego
1689 – rysunek kartusza w Regestrze do zapisu cecha złotniczego
1695 – relikwiarz na głowę św. Jana Kantego w kościele św. Anny
1700–1701 – figurka Baranka do grobu św. Jana Kantego w kościele św. Anny
kalendarium
1670 – czynny w Krakowie
1689 – starszy cechu złotniczego
źródła:
Jan Białostocki, Sztuka cenniejsza niż złoto. Studia z dziejów sztuki i kultury. Warszawa 1982
Tadeusz Chrzanowski, Złotnictwo polskie. Warszawa 1990
Kazimierz Kuczman, Kościół św. Anny w Krakowie. Kraków 2002
Ewa Małachowicz, Złotnicy krakowscy XVII wieku: cechy, dzieła, twórcy, „Rocznik Krakowski” 56 (1990)
Jan Ostrowski, Sztuka Krakowa. Okres baroku. Kraków 2000
Andrzej Piotrowski, Relikwiarze barokowe w Małopolsce – funkcja, forma, znaczenie. [w:] Studia z historii sztuki sakralnej, red. M. Walicki, Lublin 2005