Strona wykorzystuje pliki cookies, jeśli wyrażasz zgodę na używanie cookies, zostaną one zapisane w pamięci twojej przeglądarki. W przypadku nie wyrażenia zgody nie jesteśmy w stanie zagwarantować pełnej funkcjonalności strony!

Golddrop Telnet
Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna
 

Władysław Łuszczkiewicz

(3 IX 1828 Kraków – 23 V 1900 Kraków)

malarz, historyk sztuki, pedagog

rodzina

herbu Rola, syn Michała, profesora Liceum Św. Anny, później dyrektora Instytutu Technicznego w Krakowie, i Emilli z Krzyżanowskich

rodzeństwo: Stanisław (1831 – 1862), żona (ślub 29 VI 1891) Zofia Żelazkowa; Antoni (1838 – 1886), żona (ślub 1865) Zofia Żelazkowa

poślubił 1858 Stanisławę Malwinę Ramlau

dzieci: Felicjan (1859 – 1905); Zofia (1860 – 1923); Józef (1862 – 1938), żona Maria Jendl; Maria (1871 – 1911), mąż Gustaw Piotrowski

jego wnuczką była wybitna krakowska aktorka Róża Antonina Gallowa, a prawnuczką Maria Rzepińska, profesor historii sztuki w Akademii Sztuk Pięknych

biogram

           Po ukończeniu Gimnazjum Św. Anny odbywał studia filozoficzne w Uniwersytecie Jagiellońskim, jednocześnie studiował malarstwo podczas zajęć w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych pod kierunkiem Kornela Stattlera oraz Jana Nepomucena Głowackiego. Otrzymał stypendium na dalszą naukę i kształcił się w École des Beaux Arts w Paryżu, gdzie przyjaźnił się między innymi z H. Rodakowskim, L. Karpińskim i J. Słowackim. Powrócił do Krakowa, został nauczycielem, później profesorem w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych, pełnił też obowiązki dyrektora uczelni. Wykształcił całe grono znakomitych artystów, jego uczniami byli między innymi J. Matejko. A. Grottger. A. Kotsis, J. Mehoffer, S. Wyspiański.

           Początkowo zajmował się głównie malarstwem, tworzył sceny rodzajowe i historyczne, często z dziejów Krakowa, a także religijne. Malował również portrety, głównie osób z kręgu rodziny, rzadziej obrazy o tematyce rodzajowej. Był jednym z pierwszych polskich malarzy historycznych, zapoczątkował krakowską szkołę malarstwa historycznego.

           Przyjął posadę kierownika Muzeum Narodowego w Krakowie, największy nacisk położył na zorganizowanie działu sztuki średniowiecznej (pozyskał między innymi romańskie kapitele i zworniki z Tyńca, Madonnę z Krużlowej), zgromadził także olbrzymią kolekcję innych eksponatów, w tym obrazy cerkiewne, gemmy i kamee, pamiątki po A. Mickiewiczu, rozwinął dział polskiej sztuki współczesnej, zorganizował wiele wystaw okolicznościowych.

           Był jednym z pierwszych historyków sztuki w Polsce, przyczynił się do wyodrębnienia tej dyscypliny naukowej; badacz i znawca polskiej sztuki średniowiecznej, zwłaszcza architektury romańskiej; jako pierwszy określił indywidualny charakter krakowskiego budownictwa gotyckiego z XIV wieku, odkrył i zinwentaryzował nieznane wcześniej zabytki sztuki polskiej; brał udział w pracach restauracyjnych i konserwatorskich (ołtarz Wita Stwosza, Katedra i Zamek na Wawelu, Sukiennice); był doradcą w sprawach konserwatorskich w 3 zaborach; stworzył nową szkołę restauracji zabytków w Polsce.

            Opracował od strony architektonicznej różne dwory, grodziska, zamki staropolskie, między innymi w Łęczycy, Wiśniczu, Niepołomicach, klasztory i kościoły w Mogile, Tyńcu, Krakowie i Staniątkach. Należał do wielu organizacji i towarzystw naukowych we Lwowie, Wiedniu, Krakowie i itp.

           Popularyzator historii sztuki oraz zabytków Krakowa, autor około 200 prac z zakresu historii sztuki, konserwacji zabytków, a także prac inwentaryzatorskich publikowanych przeważnie w „Rozprawach Wydziału Filologicznego AU”, „Sprawozdaniach Komisji Historii Sztuki”, „Roczniku Krakowskim”, „Bibliotece Krakowskiej”; podczas podróży naukowych po Polsce wykonał wiele rysunków inwentaryzacyjnych zabytków architektury polskiej, publikowanych następnie w pracach własnych i innych autorów, w tym Ruiny na Ostrowie jeziora Lednicy M. Sokołowskiego (1876).

          Jego prace malarskie znajdują się między innymi w Muzeum Narodowym w Krakowie, w Warszawie, Muzeum UJ uraz w zbiorach prywatnych.

           Jako prezes TMHiZK został uhonorowany tablicą pamiątkową na ścianie kościoła Mariackiego od strony pl. Mariackiego (A. Bunsch 1902), jego imieniem nazwano jedną z ulic w III dzielnicy Prądnik Czerwony, będącą przedłużeniem ul. Naczelnej.

wybrane prace:

1851 Tatar z chłopakiem

1851 – 1853 - Uniwersytet Krakowski w czasach humanizmu

1854 - Ścięcie Samuela Zborowskiego

1856 - Portret siostry Lucyny

1856Narada żaków krakowskich przed ratuszem

1858 - Portret Malwiny Ramloff, narzeczonej artysty

1861 - Taniec góralski

1864/65 - Jan Kochanowski czytający w Czarnolesie przekład psalmów

1866 - Najświętsza Panna Maria

1873 - Wręczenie srebrnego kura bractwu kurkowemu

1875 – 1876 - Tronująca Madonna w klasztorze Norbertanek w Krakowie

1880 - Pustelnik z góry Św. Bronisławy spod Krakowa

wybrane publikacje:

1864 – 1868Zabytki dawnego budownictwa w Krakowskiem

1890Architekci zakonni w Polsce XIII wieku i prace ich pozostałe

kalendarium

1838 – 1843 – uczęszczał do Liceum Św. Anny, gdzie zdał egzamin dojrzałości

1843 – 1845 – na Wydziale Filozoficznym UJ ukończył dwuletnie studia w zakresie filologii i historii

1839 – 1848 - studiował malarstwo w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych

1846 – 1849 – nauczał rysunku w szkole ewangelickiej w Krakowie

1849 – 1850 – kontynuował studia w Paryżu

1850 – powrócił do Krakowa

1851 – 1895 - nauczyciel rysunku w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych

1853 – kierował Katedrą Malarstwa w SSP

1854 – został członkiem Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych

1857 - 1573 oraz 1893 – 1895 - pełnił obowiązki dyrektora uczelni

1858 – został członkiem TNK (od 1873 AU, od 1878 przewodniczący jej Komisji Historii Sztuki)

1877 – został profesorem SSP

1879 – współzałożyciel Towarzystwa Św. Łukasza

1883 VII 27 – został powołany na pierwszego dyrektora Muzeum Narodowego w Krakowie

1894 – zorganizował Wystawę Kościuszkowska w 100 rocznicę insurekcji

1896 – jeden z założycieli TMHiZK (od 1898 prezes)

1900 – został doktorem honoris causa UJ

czytaj więcej …

Dodatkowe informacje